Son Dakika -
EDİRNE RESMİ
YOLAGELDİLİ AİLESİ

Mustafa Kemal ve Trakya Paşa-eli Cemiyeti


 5.8.2016 23:18:51   559 kez okundu.
 Kategori : GENEL İÇERİK

Mustafa Kemal ve Trakya Paşa-eli Cemiyeti

 Engin Koç ;

Mustafa Kemal, Trakya-Paşa-eli Müdafaa Heyet-i  osmaniyesi içinde var olan düşünceleri şöyle

anlatıyordu: “Trakya – Paşa-eli Cemiyeti’nin ileri gelenlerinden kimileriyle daha İstanbul’

da iken görüşmüştüm. Osmanlı Devleti’nin çökecegini  kesinliğe yakın bir olasılık içinde

görüyorlardı. Osmanlı yurdunun parçalanacağı korkusu karşısında Trakya’yı -eğer olabilirse

Batı Trakya ile birlikte- İslâm ve Türk topluluğu olarak bütünüyle kurtarmayı düşünüyorlardı. Ne var ki

bu amaca ulaşmak için o zaman akıllara gelen tek çıkar yol, İngiltere’ nin olmazsa Fransa’nın yardımını sağlamaktı.

Bu düşünceyle kimi yabancı devlet adamlarıyla ilişki kurmak ve konuşmak yollarını da aramışlardı.

Amaçlarının bir Trakya Cumhuriyeti kurmak olduğu anlaşılıyordu.”

Cengiz Bulut

—”Evet Mustafa Kemal’in yazdıkları bir nebze doğru,15 yıldır Trakya Paşa-eli üzerine araştırmalar yapıyorum ,Nutuk’un daha ilk sayfasında dahi bu konuya değinmiş Mustafa Kemal ,ama diğer ayrıntılara neden yer vermemiş onu araştırmak gerek, evet cemiyet içinde böyle düşünenler var görüşmelerde yapılmış başta Fransa olmak üzere, ama cemiyetin yönetici kadrosunun çoğunluğu Daha İstanbul da iken Mustafa Kemal ile görüşmüş fikirlerini paylaşmışlar en son çare olarak batı ve doğu Trakya (daha doğrusu şudur Trakya Paşa-eli Trakya’yı hep bir bütün olarak görmüşler parçalanmasına hep karşı çıkmışlardır. Av .Mehmet Şeref(Aykut bu yüzden Mustafa Kemal ile ters düşmüş Lozan anlaşması ile batı trakya-12 adalar Muşul - Kerkük misak-ı milli sınırlar dışında kaldı diye Lozan anlaşmasına karşı çıktıkları için 2 nci meclise Av. Mehmet Şeref i almamıştır..) bir bütün olarak en son çare bir bir Trakya Türk cumhuriyeti kurmak istemişlerdir, ama Trakya Paşa-eli cemiyeti yöneticileri Edirne yunanlar tarafından işgal edilince Bulgaristan’a sığınmışlar, oradan Mustafa Kemalin talimatlarını uygulamışlar Kasım Yolageldili ve arkadaşları 3 çete oluşturarak yunan ordusuna baskınlar düzenleyerek onlara zarar verdirmişler yunan ordusunun Anadolu ya sevk edilmesini engellemişler hatta izmir ’ deki bir yunan ordusunun Trakya ya sevk edilmesi sayesinde Anadolu daki kurtuluş savaşına çok büyük destek olmuşlardır. Ayrıca Trakya Paşa-eli zararlı bir cemiyet ise Mustafa kemale göre, Trakya’nın yunanlar tarafından terk edilmeye başlamasından sonra Bütün Cemiyet üyeleri Şakir Kesebir, Kasım Yolageldili başta olmak üzere İstanbul dan yola çıkarak Trakya daki il ve ilçelerin Teslim alınması ve Türk idaresinin kurulması Edirne nin 22 kasım 1922 de ilk valisi olarak şakir kesebir atanmış ,ilk belediye başkanı yine Trakya Paşa-eli cemiyeti üyesi Mustafa Yolageldili olmuş,1923 te 2 nci belediye başkanı Kasım Yolageldili olmuştur Trakya paşa-eli li Lüleburgazlı Şevket ödül, Kırklarelili şevket Dingiloğlu ve daha yazamadıklarım bir çok cemiyet üyesi Cumhuriyetin kuruluş kadrolarında yer almıştır .Mustafa Kemal bu kadar keskin bir biçimde neden bu tür ifadeler kullanmış ama buna karşılık bu insanlara neden bu kadar önemli görevler vermiş ?….

Engin Koç Belki de bu konu yüzünden onları sınamıştır…Ki bilirsiniz bir suikast yüzünden en güvendiği insanlar bile zan altında kalmıştır…Ve nedendir bilinmez Lüleburgaz’a da Cumhuriyet kurulduktan sonra gelmeyi hiç istememiş. Biliyorsunuz, kongre burada yapılmıştır. Oysa civar illeri ve ilçeleri ziyaret etmesine rağmen Lüleburgaz ayrı tutulmuştur…

•Engin Koç İstanbul Hükümeti’nin acziyetinin farkında olan Mustafa Kemal Paşa, bu yargıya varmasına rağmen bölgesel davalarını savunan, Müdafaa-i Hukuk Cemiyetleri ve Redd-i İlhak Cemiyet leri’nin milli bağımsızlığı kurtarma ülküsü etrafında birleşmelerinden güç almaktaydı. Mustafa Kemal Paşa genel bilgiler verdiği telgrafına Trakya ile ilgili olarak şu cümlelerle devam etmişti:

“Trakya Cemiyeti ve Edirne Vilayeti Müdafaa-i Hukuk-ı Milliye Cemiyeti ile de el ele vermek ve umum Anadolu ve Trakya Müdafaa-i Hukuk-ı Milliye ve Redd- i İlhak Cemiyetlerini birleştirmek ve Anadolu ve Rumeli umum Vilayetinin murahhaslarından oluşan kuvvetli bir heyet-i merkeziye teşkil etmek karar

kılındı. Bu heyetin, İstanbul’un gözetiminde ve yabancı devletlerin nüfuz ve tesirinden tamamıyla serbest kalacak ve milli sesi gür bir sesle dünyaya duyuracak tarzda Anadolu’nun merkezinde ve en münasip olarak Sivas’ta toplanması uygun görülmüştür. Gerekirse Trakya Cemiyeti yetki sahibi olmamak üzere İstanbul’da bir heyet bulundurabilir. Ben İstanbul’da iken Trakya Cemiyeti azalarıyla fikir alış verişinde bulunmuştum. Şimdi zamanı geldi, icap edenlerle mahremane görüşerek derhal

teşkilat oluşturarak buraya kıymettar bir iki zatı murahhas olarak gönderiniz. Onlar gizlilikle gelinceye kadar Edirne vilayetinin vekil ve müdafi-i olmak üzere Anadolu’da beni tevkil ettiklerine dair imzaları tahtında bir vesikanın ve sizin de imzanızla ve şifreli telgrafla bildirilmesini rica ederim.” Cafer Tayyar Bey’e verdiği bu talimatla, Mustafa Kemal Pasa her türlü tehlikeye açık olarak gördüğü Trakya’yı ve I. Kolordu’yu Anadolu’ya bağlamış ve Trakya ile işbirliğini gerçekleştirmiş oluyordu.

•Engin Koç Trakya-Pasa-eli Müdafaa Heyeti Osman iyesi teşkilat olarak Trakya’nın il, ilçe ve nahiyelerine kadar sistemli bir şekilde teşkilatlanmıştır. Bunlardan ayrı olarak cemiyetin Trakya dışında Adapazarı’nda da teşkilatı kurulmuştur. Cemiyetin ilk icraatı, bölgedeki Bulgar ve yunan tehdidine karşı aldığı tedbirler ve yaptığı çalışmalar olmuştur. Trakya-Paşa-eli Müdafaa Heyeti Osmaniyesi’ nin başlıca beş kongre toplamış olduğu anlaşılmaktadır. Bu kongrelerin ilki 10 Temmuz 1919 Perşembe günü toplanan Trakya Kongresi’dir. Cemiyetin ikinci kongresi 16 Ekim 1919 günü Edirne’de toplanmıştır. Batı Trakya’nın Bulgar ve Yunan zulmü altında ezilmemesini, Doğu Trakya’da milli arzuyu takviye ve yardım etmek kararlaştırılmıştı. 1920 yılının Ocak ayı ortalarında cemiyet üçüncü kongresini toplamıştır. Bu kongrede Trakya-Paşa-eli Cemiyeti silahlı milli teşkilat işini müzakere etmiş, Doğu Trakya’ya yapılabilecek saldırılara karşı milli bir savunma teşkilatı kurmak, Yunanlıların ve yerli Rumların yapabilecekleri oldu-bittilere karşı uyanık bulunmak, barış konferansı ’nın Doğu Trakya’yı Türk topraklarından ayıracak kararlarına karşı koymak üzere Doğu Trakya’da “Bekçi- Korucu” ismi altında 3000 kisilik milli teşkilatın kurulmasına karar verilmiştir. 31 Mart 1920 tarihinde Lüleburgaz’da bir kongre toplandı. Kongre “Kötü sonuçlardan Trakya’nın yok olacağına” inanmaktaydı. Bu şartlar altında Lüleburgaz kongresi, oybirliğiyle, Trakya’nın kimin tarafından olursa olsun, yabancı işgaline ve içteki ihtilal hareketlerine karşı savunma ve mücadele kararını verdi.

 


Yorum Yap


Yazili Resim



Bu Habere Hiç Yorum Yapılmamış

0


Anket

Sitemizi Nasıl Buldunuz


 


Tümünü Gör

Polar Bilgisayar Bugün : 29   Son 1 Hafta : 861   Son 1 Ay : 5899   Son 12 Ay: 118945